Moeder van de Oeigoeren
Rebiya Kadeer, voorzitter van het het World Uyghur Congress, wordt ook wel Moeder van de Oeigoeren genoemd. Ik sprak haar deze week in de Kamer in aanwezigheid van mensen van de Vereniging Oeigoeren Nederland. Kadeer was een geslaagde zakenvrouw in China maar werd na kritiek op de regering gevangen gezet. Na vijf jaar cel werd ze onder internationale druk vrijgelaten en kreeg asiel in de VS. Van daaruit strijdt ze voor mensenrechten, democratie en het recht op zelfbeschikking voor de Oeigoeren in de regio Xinjiang. In de Volkskrant van vandaag staat een mooi interview met haar. Mijn gesprek met haar gaf aanleiding tot Kamervragen over de mensenrechtensituatie in Xinjiang. Lees hier de vragen:
Update: antwoord van de minister van 19 januari 2010.
Antwoorden van de heer Verhagen, Minister van Buitenlandse Zaken op vragen van de leden Van Bommel en Peters (SP en Groen Links) over mensenrechten in Xinjiang in China.
Vraag 1
Herinnert u zich uw toezegging in het algemeen overleg van 18 juni 2009, waarin u beloofde de Kamer te informeren over de reactie van China op de lijst van mensenrechtenverdedigers? 1) Kunt u al inzicht geven in de stand van zaken? Acht u het met ons noodzakelijk de Chinese autoriteiten te vragen spoedig met een antwoord te komen?
Antwoord
Op 20 november, tijdens de EU-China mensenrechtendialoog, ontving de EU een schriftelijke reactie van China op zowel de EU-lijst van mensenrechtenverdedigers die onder Tsjechisch voorzitterschap was opgesteld als op een deel van de lijst overhandigd tijdens het Zweedse voorzitterschap. Over 8 van de 12 personen genoemd op de Nederlandse lijst van mensenrechtenverdedigers is zodoende recente informatie beschikbaar. Uit doorgaans betrouwbare bronnen is vernomen dat twee personen over wie van de Chinese autoriteiten geen nieuwe informatie is ontvangen, zouden zijn vrijgelaten. De resterende twee anderen zijn opgenomen in de meest recente EU-lijst.
Vraag 2
Wat is de stand van zaken in de processen tegen ruim 800 personen die worden vastgehouden in verband met ongeregeldheden in Xinjiang? Op welke wijze volgt de Nederlandse ambassade de procesgang van deze personen? Wat is het resultaat van het aandringen door de EU op een eerlijke en transparante rechtsgang? 2)
Antwoord
Betrouwbare informatie over de processen is bijzonder moeilijk te verkrijgen.
Aan de verdachten zijn advocaten toegewezen, die geen contacten onderhouden met ambassades. Verder hebben buitenlandse diplomaten geen processen kunnen bijwonen.
Er bestaat geen goed overzicht van de stand van zaken ten aanzien van de processen tegen personen die worden vastgehouden in verband met de ongeregeldheden in juli in Xinjiang. Voorzover bekend is aan 22 personen de doodstraf opgelegd. In 8 gevallen is een “voorwaardelijke” doodstraf opgelegd, die meestal na een aantal jaren wordt omgezet in een levenslange gevangenisstraf. Voor zover bekend zijn inmiddels 9 doodvonnissen voltrokken. In een verklaring heeft de EU deze executies veroordeeld.
Tijdens de EU-China mensenrechtendialoog op 20 november jl. heeft de EU zorg uitgesproken over de toepassing van de doodstraf in China, in het bijzonder over het hoge aantal misdaden waarop de doodstraf staat. In reactie daarop heeft China gewezen op de grote steun die onder de bevolking bestaat voor de doodstraf. Voorts is door de EU zorg uitgesproken over de rechtsgang ten aanzien van personen die worden vastgehouden in verband met ongeregeldheden in Xinjiang. Bovendien heeft de EU er bij China op aangedrongen verdachten hetzij te berechten, dan wel vrij te laten. China stelt dat de processen worden gevoerd conform de wettelijke procedures.
Vraag 3
Is het waar dat de bevolking van Xinjiang in China getroffen is door blokkade van, dan wel censuur op communicatiemiddelen (met name internet) met het buitenland? Deelt u de mening dat het noodzakelijk is deze blokkade op te heffen en de vrijheid van meningsuiting in te voeren? Bent u bereid daar bilateraal of in EU-verband bij de Chinese autoriteiten op aan te dringen? Indien nee, waarom niet? 3)
Antwoord
Sinds de ongeregeldheden in juli 2009 is internetverkeer in Xinjiang sterk beperkt. Inmiddels zijn websites van een aantal regionale bedrijven en overheden weer te raadplegen, overige websites blijven voor een groot deel afgesloten. Verder is het internationale telefoonverkeer geblokkeerd en kan men geen sms boodschappen versturen. De autoriteiten hebben eind december 2009 aangekondigd dat toegang tot het internet geleidelijk weer verruimd zal worden.
De vrijheid van meningsuiting komt structureel aan de orde tijdens de EU-China mensenrechtendialogen en de bilaterale mensenrechtenconsultaties. Tijdens de recente EU-China mensenrechtendialoog is in dat verband ook specifiek over de situatie in Xinjiang gesproken.
Vraag 4
Is het waar dat familieleden van politiek actieve Oeigoeren getroffen worden door arrestaties en mishandeling door de Chinese overheid? Zo ja, bent u bereid de Chinese autoriteiten er op te wijzen dat dit in strijd is met de rechten van de mens?
Antwoord
Ik kan dit niet uitsluiten, maar mij zijn thans geen concrete gevallen bekend van arrestatie of mishandeling van Oeigoeren uitsluitend vanwege het feit dat een van hun familieleden politiek actief is.
1) Kamerstuk 31 700 V, nr. 120 en 32 123 V, nr. 2, blz. 161: De Kamer informeren zodra er een reactie van Chinese zijde komt op de lijst van mensenrechtenverdedigers, die is overhandigd bij de mensenrechtenconsultatie van januari 2009
2) Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2009-2010, nr. 542
Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2008-2009, nr. 3627, met name antwoord op vraag 4
3) Reporters sans Frontières, 29 oktober 2009: “Survey of blocked Uyghur websites shows Xinjiang still cut off from the world”
http://www.rsf.org/spip.php?page=article&id_article=34859 met name “Carried out in October, the survey examined around 100 Uyghur websites, portals, forums, blogs and other kinds of online platform. Various factors were considered, such as the country in which the site is based, the type of site (such as forum or blog), the type of content (such as news, politics, culture or sport), the language, and the problems encountered when the attempt was made to visit the site (such as change of address, overly long delay in opening or error message).”
Goed om te zien dat de Oeigoeren aandacht ontvangen in de Nederlandse politiek! Sinds de onrusten op 5 juli jl. heeft de Chinese overheid honderden, zoniet duizenden Oeigoeren opgepakt en zijn de processen ter vervolging recentelijk begonnen. Bijstand tot advocaten wordt gewijgerd, onafhankelijke waarnemers mogen niet aanwezig zijn bij het proces, en vonnissen worden ontransparent en overhaast genomen. Tot op heden zijn minstens 20 Oeigoeren ter dood veroordeeld, waarvan er 9 reeds geëxecuteerd zijn. Hopelijk komt er een verandering in de situatie nu het Europees Parlement zich hier eind november over uitgesproken heeft!
Ik kijk uit naar de reactie van de minister op de kamervragen.
Reactie door Thys — donderdag 17 december 2009 @ 12:48
Wat een grenzeloze naïviteit om deze seperatist, zwendelaar, terrorist en CIA-agent te steunen. Voor nadere toelichting zie het volgende filmpje van YouTube:
http://www.youtube.com/watch?v=74jwM8BKDEo
Reactie door Henricus — donderdag 17 december 2009 @ 12:49
Het gaat ietwat ver om Rebiya Kadeer een zwendelaar, terrorist en CIA-agent te noemen… Kadeer is de Dalai Lama van de Oeigoeren en is 4 maal genomineerd voor de Nobelprijs voor de Vrede; ze is bovendien de afgelopen jaren als gast uitnodigd door kamerleden en overheden van Australie, Nieuw Zeeland, Italie, Nederland, Engeland en vele andere landen. Bij haar laatste bezoek aan Australie heeft de Chineze ambassade haar voor terrorist uitgemaakt. Als gevolg heeft de Australiaanse overheid en geheime dienst een grondige check van haar gedaan, waar uitkwam dat ze niets met terrorisme te maken had. Wat betreft haar ’separatisme’: ze zegt openlijk dat ze opkomt voor het verdedigen van mensenrechten en voor meer autonomie van de Oeigoeren. Ze pleit niet voor een apart land voor de Oeigoeren. Haar organisatie ontvangt bovendien steun van de National Endowment for Democracy, hetgeen per definitie betekent dat ze geen separatist is (zie statuten van de National Endowment for Democracy).
Ik raad iedereen aan om de film Ten Conditions of Love, over het leven van Rebiya Kadeer, te kijken, of nog beter: om haar boek Dragon Fighter te lezen, zodat je zult zien dat we blij moeten zijn met het bezoek van Kadeer aan Nederland, en dat we het niet naief moeten noemen om haar uit te steunen.
Reactie door Thys — donderdag 17 december 2009 @ 15:30
We moeten de Oeigoerse kwestie inderdaad steunen. Dat is onze sociale plicht. In dit geval betreft het om een sociaal plicht die voortkomt van het zijn van een mens. Het gaat hier niet om Mevrouw Rebiya Kadeer, het gaat hier om mensenrechten. Voor meer info kun je kijken naar IKON-werk van Paul Rosenmöller. Die mensen hebben geen vrijheid van meningsuiting, moeten 1 maand per jaar gratis werken voor de Chinese overheid (de Hasha), migratie van Han-Chinezen naar Oost-Turkestan wordt sterk gesteund door de Chinese overheid, na 5 juli zijn er in 1 nacht 1000 Oeigoeren vermist, Oeigoeren profiteren helemaal niets van de Chinese economische groei, vasten is verboden en er is simpelweg sprake van genocide.
P.S. Ik denk dat Henricus zo eentje is die door China betaald wordt om de discussie ergens anders heen lokken. Terrorist? Zwendelaar? Die woorden zijn lachwekkend als je kijkt wat China bij de Oeigoerse volk heeft gedaan en nog steeds doet. Dat je nog zulke woorden durft uit te spreken man. Wie heeft je gehersenspoeld?
Reactie door Gökhan — vrijdag 18 december 2009 @ 00:49
Beste Harry van Bommel,
Wij Turkse Academische Studenten Associatie willen mevrouw Rebiya Kadeer op 29 januari 2010 op de VU hebben. Daar gaan we dus een symposium organiseren. Het is ook de bedoeling dat Y. Lawson van Amnesty International komt als actieve spreker. Daarnaast ook prof. dr. T. Atabaki (sociale geschiedenis). Daarbij is het erg belangrijk dat politici zoals u, academici en pers erbij is. Later op een ander datum willen we focussen op de Chinese kant, en ook Tibet. Zoals u begrijpt moet dit een redelijk groot project worden. Dat om Nederland hiermee in contact te brengen met de nodige acties die daarna horen te volgen.
Graag wil ik iedereen uitnodigen om ons website http://www.tasa.nl hierover bij te houden. Daarnaast wil ik u ook persoonlijk uitnodigen. Wilt u mij hierover emailen?
Groet
Reactie door Gökhan — vrijdag 18 december 2009 @ 00:59
Dirk Scheringa was ook een geslaagde zakenman.
Harry dat je de schaamte al voorbij bent om dit soort uitzuigers die over de ruggen van arme Chinezen in weelde leeft probeert te presenteren als verdedigers van democratie en mensenrechten is de schijnheiligheid van SP katholieken ten top .
Ga je eens druk maken om de voedselbanken in dit land stelletje nepsocialisten.
Reactie door Peter van Dijk — vrijdag 18 december 2009 @ 16:41
Geachte heer Van Bommel,
Hartelijk dank uw steun voor de situatie Oeigoeren. Wij doen ook uit ons best bijdrage in Nederlandse samenleving leveren, maar ik wil u vragen nog meer aandachten voor volgende 20 Oeigoeren:
PHNOM PENH –
De VN-vluchtelingenorganisatie Unhcr heeft felle kritiek op het terugsturen van twintig Oeigoeren door Cambodja naar China. Een VN-woordvoerster zei dat Cambodja door het terugsturen van de Oeigoeren in strijd handelt met de VN-conventie uit 1951 over de bescherming van vluchtelingen. Mensenrechtenorganisaties hebben gewaarschuwd dat de Oeigoeren in China waarschijnlijk worden vervolgd.
Twee weken geleden maakte Cambodja bekend dat twintig Oeigoeren in Cambodja de status van vluchteling wilden krijgen. De Cambodjaanse regering legde het verzoek echter naast zich neer en zette de Oeigoeren zaterdagavond op het vliegtuig naar China. ,,Ze zijn illegale immigranten en daarom moeten ze volgens de Cambodjaanse immigratiewet uit het land worden gezet”, lichtte een Cambodjaanse regeringswoordvoerder de maatregel toe.
De voornamelijk islamitische Oeigoeren zijn de oorspronkelijke bevolking van de regio Xinjiang in het westen van China. Ze leven in Xinjiang op gespannen voet met Han-Chinezen. Oeigoeren klagen al vele jaren over discriminatie en vriendjespolitiek van de Han-Chinezen. In de afgelopen maanden traden de autoriteiten in China hard op tegen verdachten van betrokkenheid bij rellen afgelopen zomer tussen Oeigoeren en Han-Chinezen. Een groot aantal mensen is veroordeeld tot lange gevangenisstraffen. Meer dan tien personen werden ter dood veroordeeld.
Reactie door Sadikjan Seley — maandag 21 december 2009 @ 12:14
[...] Weblog Harry van Bommel » Moeder van de Oeigoeren Comments [0]Digg it!Facebook [...]
Pingback door MOEDER VAN DE OEIGOEREN | Vereniging Oeigoeren Nederland — donderdag 24 december 2009 @ 19:39